Αρχοντικό Χάμκως, Κόνιτσα, Ιωάννινα
| Κατηγορία Μνημείου | |
|---|---|
| Όνομα | |
| Περιγραφή | Το "αρχοντικό της Χάμκως" είναι οικιστικό συγκρότημα που χρονολογείται στα τέλη του 18ου-19ου αιώνα και βρίσκεται στην Άνω Κόνιτσα Ιωαννίνων. Κατά την παράδοση, το αρχοντικό έχει πάρει το όνομα του από την Χάμκω, κόρη του Ζεϊνέλ Μπέη, που ήταν ένας από τους ισχυρούς Αλβανούς μπέηδες της Κόνιτσας και έγινε δεύτερη σύζυγος του Βελή Μπέη από το Τελεπένι. Από αυτό το γάμο γεννήθηκε το 1750 ο Αλή Πασάς Τεπελενλής που ήταν πασάς των Ιωαννίνων από το 1788 έως το 1821/22. Το συγκρότημα περιβάλλεται από ιδιαίτερα ψηλό περίβολο που σώζεται σε ύψος 7μ. και εκτείνεται σε τρία διαφορετικά επίπεδα. Η είσοδος του περιβόλου βρίσκεται στη δυτική πλευρά και διαμορφώνεται σε μνημειακό πρόπυλο, μεγάλου ύψους που στεγάζει τοξωτή πύλη και καλύπτεται με στέγη από σχιστόπλακα. Το ιδιαίτερο διακοσμητικό στοιχείο της λαϊκής τέχνης των τελευταίων αιώνων της Οθωμανικής Περιόδου βρίσκεται στο μέτωπο της πύλης που κοσμείται από σειρά λιθανάγλυφων χαρακτηριστικών. Αναφορικά με τους βοηθητικούς χώρους του αρχοντικού, υπήρχαν αποθήκες και στάβλοι. Δυτικά του μονοπατιού υπήρχε, ακόμη, υπαίθριος χώρος και κρήνη που τροφοδοτούσε δεξαμενή που εντοπίστηκε αργότερα. Τα καλύτερα σωζόμενα τμήματα του αρχοντικού εκτείνονταν στα βόρεια και ανήκουν σε μία τριώροφη "κούλια¨, οχυρωματικός πύργος που είχε σκοπό την προάσπιση του αρχοντικού. Ο πύργος φτάνει τα 11 μ. και καλύπτεται με τετράρριχτη στέγη από σχιστόπλακα. Μικρά παράθυρα ανοίγονται στον πύργο σε διάφορα σημεία και όλοι οι τοίχοι είναι διάτρητοι από τυφεκιοθηρίδες. Η χρονολόγηση του πύργου γίνεται γνωστή από τη σκαλισμένη χρονολογία 1843 που σώζεται σε αγκωνάρι παραθύρου. Ο χώρος, πιθανώς, να λειτουργούσε και ως χώρος διαμονής των φυλάκων για κάποιες ώρες, καθώς στον βόρειο τοίχο του ορόφου ανοίγονταν τζάκια. Ως εστία φαίνεται να λειτουργούσε και το κτήριο που βρισκόταν νότια του πύργου, τμήμα του οποίου αποτελούσε την κουζίνα του συγκροτήματος και στο εσωτερικό υπάρχουν υπολείμματα κτιστού φούρνου. Ανάμεσα από τα δύο τμήματα του κτηρίου υπάρχει ένας "χαλές" που ήταν χώρος υγιεινής και εξυπηρετούσε τις ανάγκες του στρατεύματος. Νότια του λιθόστρωτου σώζονται 7 πεσσοί που έφεραν λίθινη κατασκευή και δημιουργούσαν ανοιχτή στοά (pergola). |
| Τύπος προστασίας |
|
| Καθεστώς Προστασίας |
ΥΑ 27702 |
| Γεωγραφική Περιοχή | |
| Φωτογραφικό Υλικό |
Προβολή Φωτογραφιών
|
